Trong hoạt động khai thác thủy sản trên biển, việc trang bị và sử dụng thiết bị thông tin vô tuyến điện không chỉ là yêu cầu bắt buộc theo quy định của pháp luật mà còn là phương tiện liên lạc thiết yếu, góp phần bảo đảm an toàn tính mạng, tài sản của ngư dân, đồng thời hỗ trợ công tác quản lý nghề cá và bảo vệ chủ quyền biển, đảo của Tổ quốc.
Theo quy định hiện hành, tất cả tàu cá được trang bị thiết bị phát sóng vô tuyến điện sử dụng băng tần HF liên lạc tầm xa và thiết bị giám sát hành trình (GSHT) qua vệ tinh đều phải được cấp Giấy phép sử dụng tần số và thiết bị vô tuyến điện. Việc đăng ký và được cấp phép không chỉ giúp các cơ quan chức năng kịp thời truyền tải thông tin cảnh báo thiên tai, bão, áp thấp nhiệt đới, hỗ trợ tìm kiếm cứu nạn khi tàu cá gặp sự cố trên biển mà còn bảo đảm các thiết bị hoạt động đúng tần số được cấp, tránh gây can nhiễu cho các hệ thống thông tin vô tuyến điện khác, đặc biệt là các kênh thông tin cấp cứu và an toàn hàng hải quốc tế.
Bên cạnh đó, thiết bị giám sát hành trình còn đóng vai trò quan trọng trong việc truy xuất nguồn gốc thủy sản, góp phần thực hiện các quy định chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động xuất khẩu thủy sản của Việt Nam.
Tại tỉnh Khánh Hòa, nhằm hỗ trợ ngư dân duy trì hoạt động của thiết bị giám sát hành trình, Hội đồng nhân dân tỉnh đã ban hành Nghị quyết số 18/2025/NQ-HĐND quy định hỗ trợ cước thuê bao với mức 340.000 đồng/tháng/tàu cá trong giai đoạn 2026 – 2028. Để được hưởng chính sách hỗ trợ này, chủ tàu phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định, trong đó có việc được cấp Giấy phép sử dụng tần số và thiết bị vô tuyến điện còn hiệu lực.
Các chủ tàu cần đặc biệt lưu ý, việc sử dụng thiết bị vô tuyến điện không có giấy phép sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính từ 1.000.000 đồng đến 2.000.000 đồng. Đối với tàu thuyền hoạt động trong khu vực biên giới biển, người điều khiển phương tiện không mang theo giấy phép sử dụng tần số và thiết bị vô tuyến điện (bản chính hoặc bản sao hợp lệ) sẽ bị xử phạt từ 2.000.000 đồng đến 3.000.000 đồng theo quy định của pháp luật. Tại Khánh Hòa, các chủ tàu chưa hoàn thành thủ tục cấp phép cần khẩn trương nộp hồ sơ trước ngày 30/6/2026 để tránh bị xử lý vi phạm và bảo đảm quyền lợi khi thụ hưởng chính sách hỗ trợ của Nhà nước.
Hiện nay, thủ tục cấp Giấy phép sử dụng tần số và thiết bị vô tuyến điện đối với tàu cá được thực hiện hoàn toàn miễn phí lệ phí cấp phép và phí sử dụng tần số. Hồ sơ gồm bản khai thông tin chung và bản khai thông số kỹ thuật theo mẫu quy định, bản sao căn cước công dân của chủ tàu và hợp đồng dịch vụ vệ tinh đối với thiết bị giám sát hành trình. Ngư dân có thể thực hiện thủ tục trực tuyến thông qua Cổng Dịch vụ công của Bộ Thông tin và Truyền thông hoặc Cổng Dịch vụ công quốc gia. Trường hợp gặp khó khăn trong quá trình thực hiện, người dân có thể đến Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp xã để được hướng dẫn kê khai và nộp hồ sơ.
Trong quá trình sử dụng thiết bị vô tuyến điện trên tàu cá, ngư dân cần ghi nhớ tần số 7903 kHz là tần số gọi cấp cứu và bắt liên lạc quan trọng để liên hệ với các tàu cá khác hoặc Đài Thông tin duyên hải khi cần hỗ trợ. Việc đàm thoại phải đúng mục đích, thực hiện trong thời gian hợp lý, bảo đảm kênh thông tin thông suốt và không gây ảnh hưởng đến hoạt động của các hệ thống thông tin khác. Tuyệt đối không sử dụng tần số cấp cứu vào mục đích cá nhân hoặc thực hiện các hành vi gây nhiễu có hại cho mạng thông tin vô tuyến điện.
Chấp hành nghiêm các quy định về quản lý, sử dụng tần số và thiết bị vô tuyến điện không chỉ là trách nhiệm của mỗi chủ tàu, thuyền trưởng và ngư dân mà còn là giải pháp thiết thực để bảo đảm an toàn khi hoạt động trên biển, nâng cao hiệu quả khai thác thủy sản, góp phần cùng cả nước chống khai thác IUU và bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo thiêng liêng của Tổ quốc.